Thứ bảy, 17/11/2018 00:53

Than và Giấm gỗ sinh học - Dấu ấn mới trong những sản phẩm từ bạch đàn và keo

17/10/2018

Là một trong những nhiệm vụ thuộc Chương trình Đổi mới công nghệ quốc gia đến năm 2020, dự án “Nghiên cứu hoàn thiện công nghệ sản xuất than sinh học chất lượng cao và giấm gỗ sinh học từ nguyên liệu gỗ rừng trồng (bạch đàn và keo)” đã được ký hợp đồng và tiến hành thực hiện từ tháng 9/2017. Sau khoảng 1 năm triển khai, dự án đã cho thấy những kết quả ban đầu đáng khích lệ.

Ngày 20 tháng 8 năm 2018, Văn phòng các Chương trình khoa học và công nghệ quốc gia đã phối hợp cùng Cục Ứng dụng và Phát triển công nghệ và Ban chủ nhiệm Chương trình tiến hành kiểm tra định kỳ đối với dự án nêu trên nhằm đánh giá những kết quả đã đạt được trong quá trình triển khai dự án theo hợp đồng đã ký.

Kết quả kiểm tra đã cho thấy: công nghệ sản xuất than sinh học chất lượng cao và giấm gỗ sinh học bước đầu được áp dụng trong sản xuất tại Công ty Cổ phần Phân bón và DVTH Bình Định là công nghệ khép kín và thân thiện với môi trường. Nguyên liệu cho sản xuất than sinh học chất lượng cao là cây bạch đàn rừng trồng, sử dụng ngay sau khi khai thác, còn tươi và nguyên vỏ. Nguyên liệu được xếp vào lò nhiệt phân nung yếm khí dài ngày (15-20 ngày), trải qua các giai đoạn: Sấy khô (nhờ một lượng nhiệt bên ngoài tác động); Than hóa (sử dụng nhiệt tự sinh) và Khử luyện oxy hóa (nhiệt độ lên đến 1.0000C). Sản phẩm than sinh học thu được trong điều kiện vùi tắt đột ngột khi đưa than ra lò. Giấm gỗ là sản phẩm đồng hành trong sản xuất than sinh học, thu được từ kết quả ngưng tụ khói thải trong quá trình nhiệt phân cây thực vật (khói thải mang nhiều hơi nước và các hợp chất bay hơi của cây nguyên liệu được giải phóng ra bên ngoài môi trường). Theo tiêu chuẩn của giấm gỗ, một giai đoạn khói thải nhất định sẽ được chọn lọc thu hồi và ngưng tụ hóa lỏng làm nguyên liệu để sản xuất giấm gỗ.

Tính đến thời điểm hiện nay, đơn vị chủ trí dự án, Công ty Cổ phần Phân bón và DVTH Bình Định đã hình thành được một nhà máy sản xuất than sinh học cao cấp bằng công nghệ nung yếm khí quy mô 60 lò, công suất than đạt 2.000 tấn/năm, giấm gỗ 500.000 lít/năm trên cơ sở tự nghiên cứu chế tạo và hoàn thiện trang thiết bị máy móc cũng như quy trình kỹ thuật sản xuất. Quá trình thực hiện dự án đang bước vào giai đoạn sản xuất thử nghiệm 300 tấn than sinh học và 150.000 lít giấm gỗ, qua đó từng bước hiệu chỉnh trang thiết bị máy móc và các thông số kỹ thuật nhăm nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm, tăng hiệu quả sản xuất và bảo vệ môi trường.

Hệ thống kiểm soát nhiệt độ và thu hồi khí thải

Tại thời điểm kiểm tra, chất lượng sản phẩm đã phần nào được khẳng định thông qua đơn đặt hàng và hợp đồng ký kết thu mua than sinh học chất lượng cao của Công ty SJTC Nhật Bản và kết quả phân tích chất lượng than qua các đợt sản xuất thử nghiệm. Sản phẩm than sinh học đạt chất lượng cao, hàm lượng cacbon hơn 90% và nhiệt lượng cao 7.500 Kcal/kg, độ tro thấp < 1,92%, hầu như không phát sinh mùi và khói khi cháy, thời gian tàn, tắt rất lâu. 

Than sinh học chất lượng cao

Bên cạnh đó, sản phẩm giấm gỗ sinh học cũng đã thể hiện được vai trò quan trọng trong nhiều lĩnh vực như môi trường (là chế phẩm sinh học xử lý chất thải hữu cơ, khử mùi hôi rác thải, chuồng trại chăn nuôi, nhà vệ sinh, nơi ẩm mốc, …) hay là chất bảo vệ thực vật (xua đuổi hoặc tiêu diệt côn trùng, sâu bọ, các loại nấm và vi sinh vật có hại)… Công nhận chất lượng của giấm gỗ Việt Nam, Hiệp hội nghiên cứu giấm gỗ Nhật Bản GPT đã kết nạp Công ty Cổ phần Phân bón và DVTH Bình Định là thành viên chính thức và tham gia ký kết hợp tác khoa học công nghệ tại Đà Nẵng, TechDemo 2017.

TS. Mitsuyoshi YATAGAI, chủ tịch Hiệp hội nghiên cứu giấm gỗ Nhật Bản GPT ký Hợp đồng hợp tác với ông Võ Tuấn Toàn, Giám đốc Công ty ty Cổ phần Phân bón và DVTH Bình Định (người thứ 5 và 6 ngồi từ phải sang) tại Đà Nẵng Techdemo 2017
Hệ thống chưng cất và đóng chai tự động

Sản phẩm giấm gỗ hiện đang trong quá trình khảo nghiệm nhưng bước đầu đã mang lại những kết quả khả quan. Tại Viện khoa học kỹ thuật Nông Lâm nghiệp Tây Nguyên, sản phẩm giấm gỗ đã được chứng minh hiệu lực rất tốt về khả năng diệt tuyết trùng và mọt đục quả trên cây cà phê và hồ tiêu. Một ví dụ khác cho việc sử dụng chế phẩm sinh học giấm gỗ thành công là tại vườn rau hữu cơ - hợp tác xã Ngã Ba Giồng, xã Xuân Thới, Hóc Môn do Trung tâm Nghiên cứu sinh thái cảnh quan và làm vườn môi trường thành phố Hồ Chí Minh thực hiện trên cây rau muống, rau dền, khổ qua, rau cải. Kết quả thu được là vườn rau phát triển ổn định, việc sử dụng giấm gỗ đã góp phần xua đuổi, ngăn ngừa tốt đối với một số sâu bệnh hại rau. Ở các tỉnh phía Bắc, sử dụng giấm gỗ trên cây ớt hạn chế được bệnh héo xanh tại huyện Vĩnh Bảo, thành phố Hải Phòng; trên cây thanh long tại xã Đông Bắc, huyện Kim Bôi, tỉnh Hòa Bình hay cho kết quả diệt trừ sâu bệnh hại trên cây cam đường ở thôn Giáp Hạ 2, xã Thanh Hải, huyện Lục Ngạn, Bắc Giang…

Một tác dụng khác của giấm gỗ trong việc xử lý mùi hôi chuồng trại chăn nuôi cũng đã được khảo nghiệm tại Nghệ An do Viện Môi trường Nông nghiệp thực hiện tháng 11/2017.

Ngoài ra, để khẳng định sự an toàn của sản phẩm, giấm gỗ do Công ty Cổ phần Phân bón và DVTH Bình Định sản xuất đã được kiểm tra, so sánh với tiêu chuẩn giấm gỗ của Úc. Qua kết quả tại Báo cáo thử nghiệm xác định khả năng gây độc tính cấp và độc tính bán trường diễn ra trên chuột do các đơn vị có chức năng thuộc Viện Hàn lâm Khoa học Việt Nam thực hiện, sản phẩm giấm gỗ đạt độ an toàn rất cao. Hiện nay sản phẩm đã được Bộ tài nguyên và môi trường công nhận là chế phẩm sinh học xử lý chất thải tại Việt Nam. Bên cạnh đó, đơn vị chủ trì cũng đang xúc tiến các thủ tục pháp lý cần thiết khác để đăng ký sản phẩm giấm gỗ sinh học là chất bảo vệ thực vật sinh học phát triển nông nghiệp hữu cơ trong tương lai.

Các tin khác